Rugpijn

Rugpijn is een verzamelnaam voor verschillende klachten aan de rug. Veel mensen kampen met rugklachten. De rug is een zwakke plek in menig mensenlichaam. En dat is niet zo gek: hij moet immers ongeveer tweederde van ons lichaamsgewicht dragen.

Lage rugpijn is een veel voorkomend en vaak pijnlijk fenomeen: acht van de tien volwassenen krijgen er ooit mee te maken. Overbelasting van rugspieren is de meest waarschijnlijke oorzaak. Je kunt er zelf veel aan doen om lage rugpijn te voorkomen en om herstel te bevorderen.

foto_rugpijnHet kan je zomaar overkomen:

ineens schiet het in je rug en kun je door de stekende pijn niet eens meer rechtop staan. In de volksmond wordt het ‘spit’ genoemd, de medische term is ‘lumbago’. Lage rugpijn kan ook geleidelijk ontstaan. De pijn zit ergens tussen de onderste ribben en de billen en kan uitstralen in heupen en benen. Vooral bewegen is pijnlijk, opstaan uit bed of gaan zitten kan een hele opgave zijn.

Uit onderzoek blijkt dat lage rugpijn bijna altijd voortkomt uit het verkeerd belasten van de onderste rugspieren. Dat kan te maken hebben met een verkeerde zithouding, vooral in de auto of achter de computer, maar ook door verkeerd tillen, een hoog lichaamsgewicht of weinig beweging. Ook psychische spanning kan leiden tot het onbewust langdurig aanspannen van de spieren.

De spieren in de onderrug hebben een belangrijke functie voor een goede lichaamshouding, maar helpen ook het gewicht te torsen van alles wat we tillen en dragen. Die dubbelfunctie maakt de rugspieren kwetsbaar voor alles wat zwaar is, te lang in één houding wordt verricht, of juist te plotseling gebeurt. Dat geldt voor wie in de sportschool met een stevige oefening zijn zittende beroep wil compenseren. Maar ook een zware schooltas kan op termijn voor overbelasting zorgen. Zwangere vrouwen kunnen door hun veranderde lichaamshouding last krijgen van rugpijn.

De spieren in de rug

De spieren in de rug veel rust geven lijkt een logische oplossing. Maar dat werkt juist averechts! In beweging blijven is de beste manier om van de pijn af te komen, bijvoorbeeld door regelmatig een stukje te lopen, fietsen of zwemmen. Lang zitten is niet goed, zeker niet op die comfortabele zachte stoel of bank. Een harde, rechte stoel is beter, eventueel met een kussentje in de onderrug. Zet de autostoel rechtop. Til zo min mogelijk. Vermijd bukken en draaiende bewegingen. Gebruik bij voorkeur paracetamol als pijnstiller. Een warme douche, kruik of warmtekompres helpt de spieren te ontspannen en laat je regelmatig masseren!

De kans op rugpijn kun je verkleinen met een gezond gewicht en een goede conditie. Behalve bewegen is lichamelijke, maar ook geestelijke ontspanning belangrijk. Sterkere spieren dragen bij aan een goede houding. Je wervelkolom is het sterkste wanneer deze in een rechte houding staat.

Lage rugpijn

Lage rugpijn kan veroorzaakt worden door overbelasting van de wervelkolom of beknelling. Er ontstaat druk op de zenuwen. Dit is meestal het gevolg van gescheurde of uitstulpende tussenwervelschijven.

De wervelkolom bestaat uit 33 wervels die het ruggenmerg bescherming bieden en de lichaamsromp stabiliteit geven. Het onderste deel van de wervelkolom wordt de lumbale wervelkolom genoemd. Dit deel van de wervelkolom is vaak het slachtoffer van rugpijn.

Mechanische lage rugpijn is vaak het gevolg van overbelasting van de wervelkolom. Vaak gaat de pijn gepaard met letsel aan de gewrichtjes tussen opeenvolgende wervels (facetgewrichten), tussenwervelschijven, gewrichtsbanden of spieren van de wervelkolom. Bij pijn door beknelling ontstaat er druk op de zenuwen of worden de zenuwen op een andere manier geprikkeld. Dit is meestal het gevolg van gescheurde of uitstulpende tussenwervelschijven.

Lage rugpijn ontstaat vaak na jaren door slijtage van de wervels. Extreme belasting, langdurig staan of juist zittend werk en overgewicht versterken de klachten. De pijn kan ook ontstaan onder invloed van roken, slechte opname van calcium en magnesium uit de voeding, een tekort aan vitamine D en algehele verzuring van de onderrug.

Acute lagerugpijn; Korte herstelperiode en dan bewegen!

Platte rust houdt namelijk het risico in dat de pijn chronisch wordt.
Bij acute lage rugpijn heb je altijd de neiging om naar beneden te buigen. Dit is een goede reflex van het lichaam. Geef daar aan toe en ga liggen. Liggen betekent immers de zwaartekracht zo min mogelijk op het lichaam laten inwerken zodat spieren zich kunnen ontspannen. Ga liggen in de houding die de minste klachten geeft. Het kan enige tijd duren voordat u deze houding gevonden heeft. Neem hier de tijd voor. Soms is er geen houding te vinden. Probeer dan op de rug te liggen, met de onderbenen op een verhoging, bijvoorbeeld een set kussens.

Langer dan twee dagen liggen bij acute lage rugklachten is niet nodig. Het is belangrijk om zodra de klachten het toelaten weer in de benen te komen. Afwisseling van activiteiten, houdingen (maar mijdt de eerste tijd vooroverbuigen), en rust bevordert het herstel meer dan alleen bedrust. Lok de pijn niet uit door te lang met iets bezig te zijn. Bij een gestoorde nachtrust vanwege de pijn, kan een pijnstiller of slaaptablet soms helpen. Probeer ook een correcte houding na te streven. Dit kan de pijn verminderen.

9 vragen over rugpijn:

Wat is spit?

Pijn die plotseling in de onderrug of bilstreek schiet. De naam van die pijn is afgeleid van het woord spit, dat puntige ijzeren staaf betekent. Vroeger geloofde men namelijk dat spit het gevolg was van een pijlschot van kwaadaardige wezens.

Wat is ischias?

Ook met ischias wordt lage rugpijn aangeduid. Oorspronkelijk bedoelde men er alleen pijn aan de ischiaszenuw mee. Deze zenuw verlaat het ruggenmerg net boven de billen en loopt via de bil naar het been. De stekende, soms zeurende pijn neemt dezelfde route als de zenuw. Vaak is slechts één been getroffen. Pijn aan de ischiaszenuw wordt meestal veroorzaakt door een ontsteking die de zenuw irriteert of door een hernia.

Wat is een hernia?

Bij een hernia puilt de tussenwervelschijf van de wervelkolom uit. Door kleine beschadigingen is de schijf vervormd, waardoor hij niet meer netjes tussen de wervels ligt. Bijna altijd gebeurt dit uitpuilen in de lage rug. Door een uitstulpende tussenwervelschijf kunnen zenuwen bekneld raken. Dit geeft pijn in de rug en straalt als pijn, een verdovend gevoel of krachtsverlies uit naar één been, soms naar twee benen.

Hoe weet je welke soort rugpijn je hebt?

Dat is heel lastig uit te maken, ook voor artsen. Het is vaak niet goed te onderscheiden of de rugpijn in de spieren, zenuwen, gewrichten, tussenwervelschijf of in het bot zit. Een röntgenfoto of MRI-scan helpt heel weinig, want ook bij mensen zonder rugklachten vindt men afwijkingen. Daardoor is het vaak lastig om te zeggen of een hernia die je ziet, ook écht de oorzaak van de pijn is.

Wat is de oorzaak van lage rugpijn?

Slechts bij 1 tot 5 procent van de mensen met lage rugpijn is een specifieke oorzaak aan te wijzen. Meestal is dat een hernia of een inzakking van een wervel. Bij de overige mensen met klachten is niet echt een oorzaak te vinden. Mogelijk hebben zij rugpijn door overbelasting van de rug of door een verkeerde beweging.

Wanneer moet je naar de huisarts?

Het is zinvol om naar de huisarts te gaan wanneer de pijn zo heftig is dat je niet kunt staan, zitten of liggen, of wanneer het in de loop van enkele dagen steeds erger wordt. Ga zeker naar de huisarts als je minder kracht of gevoel hebt in een been of de pijn uitstraalt tot onder de knie.

Wat kun je doen aan acute lage rugpijn?

In de meeste gevallen: blijf zoveel mogelijk in beweging, ook wanneer het pijn doet. Als bewegen niet lukt, dan wordt een of twee dagen bedrust aanbevolen, bij ernstige pijn een paar dagen langer. Medicijnen of fysiotherapie kunnen het herstel helaas niet echt versnellen. Pijnstillers zijn prettig om de pijn te verdrijven. Paracetamol is de eerste keus. Tweede keus zijn bijvoorbeeld ibuprofen, diclofenac en naproxen.
Medicijnen die de rugspieren verslappen, hebben geen zin. Indien de oorzaak van de lage rugpijn een hardnekkige hernia is, kan een operatie volgen. De kans op succes is daarmee 60 tot 90 procent.

Hoe snel gaat het over?

De ergste pijn verdwijnt vaak binnen één tot twee weken. Zelfs hardnekkige rugklachten genezen meestal binnen zes tot twaalf weken. Wel kunnen de klachten soms terugkomen. Wie rust heeft moeten houden, herstelt langzamer want de spieren zijn verslapt. Ook krachtverlies en een verdovend gevoel in het been kunnen nog lang blijven bestaan.

Hoe kun je lage rugpijn voorkomen?

Honderd procent te voorkomen is een aanval van lage rugpijn niet. De kans erop wordt wel kleiner door de spieren te versterken. Dat kan door veel beweging te nemen, zoals zwemmen, fietsen of wandelen. Aparte rug- en buikspieroefeningen bieden mogelijk extra bescherming. Voor mensen die fysiek zwaar werk doen, is het belangrijk om til- en draaibewegingen goed uit te voeren

Reacties zijn uitgeschakeld.